(سکونتگاههای غیر رسمی و محدوده‌های بازآفرینی شهری و حاشیه‌نشینی شهرها)

 

تعاریف

محدوده ها و محلات هدف :  محدوده هایی که به موجب طرحهاي مصوب احیاء، بهسازي و نوسازي مشمول برنامه هاي ساماندهی میباشد شامل (بافت هاي ناکارآمد میانی، سکونتگاههاي غیررسمی، محدوده هاي تاریخی،پهنه هاي شهري با پیشینه روستایی و پهنه‌هاي با کاربري ناسازگار شهري)

بازآفرینی شهري: فرایند توسعه همه جانبه در عرصه هاي اقتصادي، اجتماعی، فرهنگی و کالبدي به منظور ارتقاء کیفیت زندگی درمحدوده ها و محلات هدف در پیوند با شهر.

سکونتگاههاي غیررسمی: محله ها و محدوده  هایی که واجد مشخصات موضوع بند (2) سند سکونتگاههاي غیر رسمی، خارج از ضوابط و قوانین در درون یا خارج از محدوده شهر ها به صورت شتابزده ساخته شده است و دچار ضعف شدید خدمات و سرانه هاي شهري است و اغلب آنها داراي مشکلات حقوقی مالکیت می باشد .

بافت هاي ناکارآمد میاني فرسوده: مناطقی از شهر که در طی سالیان گذشته عناصر متشکله آن اعم از تأسیسات روبنایی، زیربنایی، ابنیه، مستحدثات، خیابان ها و دسترسی ها دچار فرسودگی و ناکارآمدي شده و ساکنان آن از مشکلات متعدد اقتصادي، اجتماعی، فرهنگی و کالبدي رنج می برند(بند الف ماده 2 قانون حمایت از احیاء ، بهسازي و نوسازي بافت هاي فرسوده و ناکارآمد شهري)

محدوده تاریخی شهرها : به بخش یا بخش هایی از شهر اتلاق می شود که منعکس کننده ارزش هاي فرهنگی-تاریخی شهر بوده و ازتعامل پیوسته سه دانش تاریخی زیست سرزمینی (فرهنگ)، دانش زیست اقلیمی یا زیست بوم ( طبیعت) و دانش فنی زمانه انسان هاي ساکن در یک پهنه زیستی در طول زمان شکل گرفته و به لحاظ ویژگی هاي شکلی و ساختار متشکله، قابل تمایز از سایر پهنه هاي شهري است این بخش ها در قالب محدوده هاي تاریخی- فرهنگی شهري توسط سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگري تعیین می شوند و منطبق بر سند حمایت از مرمت و احیاء بافت هاي فرهنگی تاریخی و توانمندسازي ساکنین و مالکین بناهاي تاریخی و فرهنگی، مصوب ستاد ملی بازآفرینی شهري مورخ  24/06/1394

پهنه هاي شهري با پیشینه روستایی : بخش هایی از شهر که دچار کمبود در خدمات روبنایی ، زیر بنایی، اجتماعی، فرهنگی و اقتصادي بوده و در اثر گسترش کالبدي در عرصۀ کنونی شهري ادغام شده اند.

پهنه هاي با کاربري ناسازگار شهري : این پهنه ها عموماً با کاربري نامتجانس شهري و در مساحت نسبتاً زیاد می باشد که از مصادیق آن می توان به کارخانه هاي متروکه، پادگان ها، زندان ها و... اشاره نمود.

 

مستندات قانوني

·         سند ملی راهبردی احیاء، بهسازی و نوسازی و توانمندسازی بافت های فرسوده و ناکارآمد شهری  (بند2 راهبرد 6 سیاست های سند ملی )

این سند مطابق مادة ۱۶ قانون حمایت از احیاء، بهسازی و نوسازی بافت‌های فرسوده و ناکارآمد شهری و با هدف جلب همکاری و مشارکت کلیة دستگاه‌های ذیربط در فرایند بازآفرینی پایدار محدوده‌ها و محله‌های هدف برنامه‌های احیاء، بهسازی و نوسازی شهری به‌منظور حفظ حقوق شهروندی، ارتقای کیفیت زندگی و ... به استناد اصل 138 قانون اساسی، به تصویب هیأت محترم دولت رسیده است.

·         مصوبه هيئت وزيران در تاريخ 27/5/95 ( قسمت ت بند 10 مصوبه كه سازمان را مكلف به ارائه آموزش هاي مهارتي به ساكنان محدوده محلات هدف در بافت هاي ناكارآمد شهري نموده است).

 

·         بند الف ماده 59 قانون برنامه پنجساله ششم توسعه كليه دستگاههاي عضو ستاد ملي بازآفريني شهري موظفند حداقل 30 درصد از سهم برنامه هاي اجرايي خود در شهرها را به محلات بند الف ماده 59 قانون برنامه پنجساله ششم توسعه و شهرداري ها مكلفند 50 درصد سهم ارزش افزوده خود را براي اجراي برنامه هاي تكليفي بازآفريني مصوب ستاد ملي بازآفريني پايدار شهري اختصاص و هزينه نمايند.

  

عملکرد کمی تفاهم نامه/ قرارداد در سال 1397:         نفر- دوره: 19745       نفر- ساعت: 3120927

اهم سایر دستاوردهای ویژه: اجرای آموزش های فنی و حرفه ای به جامعه هدف به میزان 3120927 نفر- ساعت و  19745 نفر- دوره که از این تعداد 16325 نفر- دوره زن و 3420 نفر- دوره مرد بوده است و با توجه به اینکه تعهد آموزشی در این حوزه 1955186 نفر- ساعت بوده است، اهداف مورد انتظار محقق شده است.

مهمترین چالش ها و موانع روند اجرایی:

-       مشکلات اقتصادی جامعه هدف برای حضور در دوره‌های آموزشی.

-       وجود مشکلات فرهنگی در خصوص فرهنگ کار و مهارت آموزی با توجه به شرایط مناطق حاشیه شهر و وجود مشاغل کاذب و مواد مخدر

-          ایاب و ذهاب مربیان فعال در حاشیه شهر با توجه به بعد مسافت از مرکز شهر

-          پایین بودن اعتبارات برای پاسخگویی به نیاز جامعه هدف در بودجه سنواتی سازمان

-          موازي بودن دوره هاي آموزشي مورد تقاضا با حرفه هاي آموزشگاههاي آزاد موجود در منطقه و عدم امكان برگزاري دوره بصورت رايگان

-          عدم رغبت مربيان براي حضور در اين مناطق بدليل شرايط خاص اجتماعي اين محلات پراكندگي و تعدد مناطق

-          عدم وجود مكان و فضاي مناسب آموزشي گاها از مکان های چند منظوره استفاده می شود

-          تعامل کم ستاد های بازآفرینی استانها در خصوص نیازسنجی شغلی با ادارات کل آموزش فنی و حرفه ای کشور

-          عدم انگيزه و استقبال ساكنين از دوره هاي آموزشي به دليل : عدم اطلاع رساني درست فقر مالي و نامناسب بودن اوضاع اقتصادي خانواده ها بعضاً درآمدهاي قابل توجهي كه از طريق فروش مواد مخدر و يا ساير طرق نامشروع دارند .همچنين كم سوادي و يا بي سوادي ايشان مزيد بر علت مي باشد